ශ්‍රී ලංකාව ඉහළට: ලෝක බැංකුවේ ඉහළ-මධ්‍යම ආදායම් රටවල් ලැයිස්තුවට එකතු වීමෙන් සැබවින්ම අදහස් වන්නේ කුමක්ද?

ශ්‍රී ලංකාව ලෝක බැංකුව විසින් ඉහළ-මධ්‍යම ආදායම් රටක් ලෙස නැවත වර්ගීකරණය කර ඇති අතර, මෙය දිවයිනේ ආර්ථික ගමනේ සැලකිය යුතු이정표යකි — විශේෂයෙන්ම වසර කිහිපයකට පෙර රට අත්විඳි දරුණු මූල්‍ය අර්බුදය සලකා බැලීමේදී.

ලෝක බැංකුවේ ආදායම් වර්ගීකරණය යනු කුමක්ද?

ලෝක බැංකුව රටවල් හතරක ආදායම් කාණ්ඩ යටතේ වර්ගීකරණය කරන්නේ දළ ජාතික ආදායම (GNI) ඒක පුද්ගල ප්‍රමාණය මත පදනම්වය: අඩු ආදායම්, පහළ-මධ්‍යම ආදායම්, ඉහළ-මධ්‍යම ආදායම් සහ ඉහළ ආදායම් ලෙසය. මෙම වර්ගීකරණ වාර්ෂිකව යාවත්කාලීන කරන අතර, යම් රටකට ලැබිය හැකි මූල්‍ය ආධාර, ණය ලබාගැනීමේ කොන්දේසි සහ ජාත්‍යන්තර සංවර්ධන හවුල්කාරිත්වයන් සඳහා සුදුසුකම් නිර්ණය කිරීමේදී ඒවා තීරණාත්මක කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි.

ශ්‍රී ලංකාව සුදුසුකම් ලැබුවේ කෙසේද?

මෙම නැවත වර්ගීකරණයට හේතු වූයේ ශ්‍රී ලංකාවේ ඒක පුද්ගල දළ ජාතික ආදායම පහළ-මධ්‍යම ආදායම් තත්ත්වයේ සිට ඉහළ-මධ්‍යම ආදායම් තත්ත්වයට පිවිසීමට අවශ්‍ය සීමාව ඉක්මවා යාමයි. 2022 වර්ෂයේ ණය පැහැර හැරීම සහ ආර්ථික කඩාවැටීමෙන් පසු රට ප්‍රකෘතිමත් වීමේ හා ප්‍රතිසංස්කරණ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කරන අතරතුරේදීම, රටේ ආර්ථික ඵලදායිතාවය සහ ජාතික ආදායම් ක්ෂේත්‍රයේ මැනිය හැකි දියුණුවක් සිදු වී ඇති බව මෙම වෙනස ප්‍රකාශ කරයි.

සතුටු වීමේදී ප්‍රවේශමෙන්

නැවත වර්ගීකරණය ධනාත්මක සංඥාවක් ලෙස පිළිගැනෙන අතරේ, ආර්ථික විශේෂඥයන් හා විශ්ලේෂකයන් පරිස්සමෙන් සිටින ලෙස අනතුරු අඟවයි. ආදායම් වර්ගීකරණය ඉහළ යාම ස්වයංක්‍රීයව සාමාන්‍ය ශ්‍රී ලාංකිකයන්ගේ ජීවන මට්ටම් ඉහළ යාමක් බවට පරිවර්තනය නොවේ. ජීවන වියදම් පීඩනය, අඩු වූ රාජ්‍ය සේවා සහ ආර්ථික අර්බුදයේ නොදිරා ගිය බලපෑම් සමඟ ඔවුන් තවමත් පොරබදිමින් සිටී.

• මෙම වර්ගීකරණය ඒක පුද්ගල දළ ජාතික ආදායම මත පදනම් වූ ජාතික සාමාන්‍යයක් වන අතර, එය ජනගහනය පුරා ආදායම් බෙදී යාම පිළිබිඹු නොකළ හැකිය.
• පහළ-මධ්‍යම ආදායම් රටවලට සාමාන්‍යයෙන් ලැබෙන සහන ණය ලබාගැනීමේ හැකියාව ශ්‍රී ලංකාවට අඩු විය හැකිය.
• නැවත වර්ගීකරණය හේතුවෙන් බහුපාර්ශ්වික ආයතනවලින් අනාගතයේ ණය ලබාගැනීමේ කොන්දේසිවලට බලපෑම් ඇති විය හැකිය.

ඉදිරිය සඳහා අදහස් කරන්නේ කුමක්ද?

කොළඹ ප්‍රතිපත්ති立案 කරන්නන් සඳහා, ලෝක බැංකුවේ උසස් කළ වර්ගීකරණය කීර්තියක් මෙන්ම වගකීමක්ද රැගෙන යයි. ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය අර්ථවත් ප්‍රකෘතිමත් වීමක් ලබා ඇති බව ජාත්‍යන්තර ආයෝජකයන්ට හා ණය හිමියන්ට ඒ මගින් සංඥා කෙරෙන අතර, එය පවත්නා ණය ප්‍රතිව්‍යුහගත කිරීමේ සාකච්ඡා සහ විදේශ සෘජු ආයෝජන誘致 කිරීමේ උත්සාහයන්ට සහාය විය හැකිය.

නැවත වර්ගීකරණය සංඛ්‍යානමය ප්‍රගතියක් පිළිබිඹු කරයි; නමුත් මෙම තත්ත්වය තිරස්ථායීව පවත්වා ගැනීම රඳා පවතින්නේ ආර්ථික වර්ධනය සියලු ශ්‍රී ලාංකිකයන්ට ස්පර්ශ කළ හැකි ප්‍රතිලාභ බවට පරිවර්තනය වේද යන්න මතය — හුදෙක් ශීර්ෂ සංඛ්‍යා මත නොව.

ශ්‍රී ලංකාව ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල් වැඩසටහන යටතේ ප්‍රතිසංස්කරණ ක්‍රියාත්මක කිරීම අඛණ්ඩව සිදු කරන විට, අලුතින් ලබාගත් මෙම තත්ත්වය පවත්වා ගැනීමට අඛණ්ඩ මූල්‍ය විනය, ව්‍යුහාත්මක ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ සහ සමාජයේ සියලු පිරිස් වෙත පුළුල් සශ්‍රීකත්වය සහතික කරන ප්‍රතිපත්ති අවශ්‍ය වනු ඇත.

අදාළ වීඩියෝව