ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව විදේශ විනිමය නීති දෘඩ කරයි: අපනයනකරුවන්ට දැන් ඩොලර් පරිවර්තනය සඳහා දින 30ක් පමණි

රුපියලේ අවප්‍රමාණය වීමේ පීඩනය මධ්‍යයේ නව උපදේශය ස්ථාවරත්වය ඉලක්ක කරයි

ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව, අපනයනකරුවන් තම ඩොලර් ආදායම රුපියල් බවට පරිවර්තනය කළ යුතු අනිවාර්ය කාල සීමාව දින 180 සිට දින 30 දක්වා කෙටි කරමින්, විදේශ විනිමය පාලනය තීව්‍ර කිරීමට පියවර ගෙන ඇත.

ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව (CBSL) විසින් නිකුත් කරන ලද මෙම උපදේශය, රුපියල සැලකිය යුතු පීඩනයකට ලක්ව ඇති මෙකී අවස්ථාවේ දේශීය මූල්‍ය පද්ධතිය තුළට විදේශ විනිමය ප්‍රවාහය වේගවත් කිරීම සඳහා සකස් කර ඇත. දේශීය මුදල් ඒකකය මෙම වර්ෂය තුළ දැනටමත් එක්සත් ජනපද ඩොලරයට සාපේක්ෂව සියයට අටක් පමණ අවප්‍රමාණ වී ඇති අතර, එය ප්‍රතිපත්ති立案කරුවන් සහ වෙළඳපල නිරීක්ෂකයන් අතර සැලකිල්ල ජනිත කර ඇත.

නීතිය අපනයනකරුවන්ට අදාළ වන ආකාරය

පෙර රාමුව යටතේ, ශ්‍රී ලාංකික අපනයනකරුවන්ට තම විදේශ විනිමය ආදායම රුපියල් බවට පරිවර්තනය කිරීමට අවශ්‍ය වීමට පෙර දින 180ක් දක්වා රඳවා ගැනීමට අවසර තිබිණි. නව නීතිය මෙම කාල සීමාව දින 30 දක්වා තියුණු ලෙස කෙටි කරන අතර, එයින් අදහස් වන්නේ අපනයන කටයුතුවල නිරත ව්‍යාපාරිකයන් ඔවුන්ගේ ඩොලර් ආදායම පෙර සිට වඩා කෙටි කාලයක් ඇතුළත රටට ආපසු ගෙනවිත් පරිවර්තනය කළ යුතු බවයි.

මහ බැංකුවේ තර්කය සරළය: අපනයනකරුවන් ඉක්මනින් ආදායම් පරිවර්තනය කිරීමට බල කිරීමෙන්, ඕනෑම නිශ්චිත අවස්ථාවකදී දේශීය විදේශ විනිමය වෙළඳපළට වැඩි ප්‍රමාණයක් ඇමෙරිකානු ඩොලර් ලැබෙන අතර, ඒ හරහා රුපියලේ වටිනාකම ශක්තිමත් කිරීමටත් විනිමය අනුපාත අස්ථිරතාව සංසිඳවීමටත් හැකිවේ.

රුපියල පීඩනයට ලක්ව ඇත්තේ ඇයි

මෙම වර්ෂය තුළ රුපියල සියයට අටක් පමණ අවප්‍රමාණ වීම, ශ්‍රී ලංකාවේ බාහිර ආර්ථික තත්ත්වයට බලපා ඇති සාධක සංයෝජනයක් පිළිබිඹු කරයි. ඒවා අතරට ඇතුළත් වන්නේ:

• බාහිර ප්‍රවාහයන්ට සාපේක්ෂව අඩු විදේශ විනිමය ලැබීම්
• ඉහළ යන ආනයන පිරිවැය සහ බාහිර ණය බැඳීම්
• නැගී එන වෙළඳපල මුදල් ඒකක පොදුවේ ආශ්‍රිත ගෝලීය ආර්ථික අවිනිශ්චිතතාව
• කෙටිකාලීන ආර්ථික දෘෂ්ටිකෝණය කෙරෙහි ක්ෂීණ විශ්වාසය

ශ්‍රී ලංකාව තවමත් 2022 වර්ෂයේ අද්විතීය ආර්ථික අර්බුදයේ ප්‍රතිවිපාකවලින් මිදෙමින් සිටී; එකල රුපියල තියුණු ලෙස පතිත වූ අතර රට ප්‍රථම වරට සිය ඉතිහාසයේ බාහිර ණය ගෙවීම් පැහැර හැරීය. ඉන් පසු ආර්ථිකය ස්ථාවරත්වයේ සංඥා දක්වා ඇතත්, මුදල් ඒකකය කම්පනවලට ගොදුරු වීමේ අවදානමින් නිදහස් නොවේ.

පුළුල් පසුබිම

මහ බැංකුවේ මැදිහත්වීම, බැංකු පද්ධතිය තුළ විදේශ විනිමය ද්‍රවශීලතාව කළමනාකරණය කිරීමේ පුළුල් උත්සාහයේ කොටසකි. මුදල් ප්‍රාධිකාරීන් විදේශ ගත කිරීමෙන් හෝ දිගු කාලයක් විදේශ විනිමය ගිණුම්වල රඳවා නොගෙන, අපනයන ලාභ කාලෝචිතව ආර්ථිකය තුළට ගලා ඒමේ වැදගත්කම නැවත නැවතත් අවධාරණය කර ඇත.

විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ, මෙම පියවර අපනයනකරුවන්ට — විශේෂයෙන් ඔවුන්ගේ ආනයන හෝ මෙහෙයුම් පිරිවැය කළමනාකරණය සඳහා ඩොලර් රඳවාගෙන සිටින කුඩා ව්‍යාපාරවලට — යම් පරිපාලන භාරයක් ඇති කළ හැකි වුවද, විනිමය අනුපාතය කෙරෙහි දැනට ඇති පීඩනය හමුවේ මහ බැංකුව එම සම්මුතිය අවශ්‍ය යැයි සලකන බවයි.

තේ, ඇඳුම් පැළඳුම්, රබර් නිෂ්පාදන සහ වර්ධනශීලී තොරතුරු තාක්ෂණ සේවා කර්මාන්තය ඇතුළත් ශ්‍රී ලංකාවේ අපනයන අංශය, නව දින 30 පරිවර්තන අවශ්‍යතාවට අනුකූල වීමට තම භාණ්ඩාගාර හා මුදල් ප්‍රවාහ කළමනාකරණ පිළිවෙත් අනුගත කර ගැනීමට සිදුවනු ඇත. මහ බැංකුවේ විදේශ විනිමය උපදේශ උල්ලංඝනය කිරීම, රටේ විනිමය පාලන නීති යටතේ නියාමන දඩුවම් ආකර්ෂණය කර ගත හැකිය.

CBSL ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ, ඉදිරි මාස කිහිපය තුළ තත්ත්වයන් වර්ධනය වන ආකාරය අනුව, විදේශ විනිමය

අදාළ වීඩියෝව