වොෂිංටනය ICC එලෙහි සෘජු සම්බාධක පනවමින් අන්තර්ජාතික අපරාධ අධිකරණයට තද පීඩනයක් එල්ල කරයි

එක්සත් ජනපදය අන්තර්ජාතික අපරාධ අධිකරණයට (ICC) එරෙහිව මෙතෙක් ගත් වඩාත්ම තීව්‍ර පියවර ලෙස, රාජ්‍ය ලේකම් මාකෝ රූබියෝ ICC ආයතනය ම ඉලක්ක කරගනිමින් පුළුල් සම්බාධක ප්‍රකාශයට පත් කළේය. මීට පෙර ගනු ලැබූ පියවර තනි නිලධාරීන් සහ ආධාරක සංවිධාන කෙරෙහි පමණක් යොමු වී තිබූ අතර, මෙය ඊට වඩා සැලකිය යුතු ලෙස උත්සන්න වූ ක්‍රියාමාර්ගයකි.

ආයතනය ඉලක්ක කරගත් සෘජු පහරක්

සිකුරාදා දිනයේ සිදු කළ මෙම ප්‍රකාශය, හේග් නගරයේ පිහිටි අධිකරණය කෙරෙහි වොෂිංටනය අනුගමනය කරන ප්‍රවේශයේ劇ජාතික වෙනසක් සනිටුහන් කරයි. මේ දක්වා ඇමරිකාව ICC කෙරෙහි යොදාගත් පීඩනය, නිශ්චිත අධිකරණ නිලධාරීන් සහ ආයතනයේ කටයුතුවලට සහාය දෙන බව සැලකූ ආයතන ඉලක්ක කරගත් සම්බාධක හරහා නාලිකා ගත කෙරිණි. අධිකරණය ම සම්බාධකවලට ලක් කිරීම සඳහා ඉදිරිපත් වීමෙන්, ට්‍රම්ප් පරිපාලනය ඒ ආයතනය සෘජුවම ගෞරවාන්විතව ඍජූ කිරීමට සූදානම් බව ප්‍රකාශ කළේය.

රූබියෝ ලේකම්වරයා මෙම තීරණය ඉදිරිපත් කළේ ඇමරිකානු ස්වෛරීත්වයේ දෘඪ ප්‍රකාශනයක් ලෙස සහ එක්සත් ජනපදය කිසිදා නිල වශයෙන් සම්බන්ධ නොවූ ජාත්‍යන්තර ආයතනයක හිමිකාරිත්වය ඉක්මවා ගිය බව පරිපාලනය විශේෂාංගීකරණය කරන දෙය ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක් ලෙසය.

ගැටුමේ පසුබිම

වොෂිංටනය සහ ICC අතර 緊張ය වසර ගණනාවක් තිස්සේ ගොඩනැගෙමින් තිබූ අතර, අධිකරණය එක්සත් ජනපදයේ සහචරයන් සම්බන්ධ නඩු හසුරුවීමට ඉදිරිපත් වීමෙන් පසු එය තියුනු ලෙස激化 විය. ට්‍රම්ප් පරිපාලනය ඊට පෙර ICC නඩු පවරන නිලධාරීන් සහ විනිශ්චයකාරවරුන් ඉලක්ක කරගත් සම්බාධක පැනවූ අතර, ඒ ක්‍රියාමාර්ගය ගෝලීය නීතියේ ආධිපත්‍යය යටපත් කරන බව තර්ක කළ යුරෝපීය රජයන් සහ ජාත්‍යන්තර නීති විශේෂඥයින් දෙසින් දැඩි විවේචනය ඇද ගත්තේය.

2002 දී රෝම ව්‍යවස්ථාව යටතේ ස්ථාපිත කළ ICC, යුද අපරාධ, මානවත්වයට එරෙහි අපරාධ සහ නරඹාගෙනේ සඳහා පුද්ගලයන් නඩු පවරනු සඳහා නිර්මාණය කෙරිණි. එක්සත් ජනපදය ජනාධිපති බිල් ක්ලින්ටන් යටතේ රෝම ව්‍යවස්ථාවට අත්සන් කළ නමුත් කිසිදා එය අනුමත නොකළ අතර, ඒ නිසා ඇමරිකානු පුරවැසියන් නිල වශයෙන් අධිකරණයේ අධිකාරිත්වයට යටත් නොවේ — වොෂිංටනය ස්ථිරව ආරක්ෂා කර ගෙන ආ තනතුරකි.

ජාත්‍යන්තර ප්‍රතිචාරය

යුරෝපීය සංගමයේ සාමාජික රාජ්‍ය සහ අධිකරණයේ ස්ථිර සහාය දක්වන රටවල් ද ඇතුළු අනෙකුත් සහචරයින්ගෙන් මෙම ක්‍රියාව දැඩි හෙළා දැකීමකට ලක් වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ. ආයතනයට ම සම්බාධක පනවීම, ICC ට විමර්ශන පවත්වා ගැනීමට, මූල්‍ය සේවාවන්ට ප්‍රවේශ වීමට සහ ජාත්‍යන්තර වේදිකාවේ එහි පරිපාලන කාර්යයන් ඉටු කිරීමේ හැකියාව දැඩි ලෙස අවහිර කළ හැකි බව නීති විශේෂඥයන් අනතුරු අඟවයි.

ප්‍රධාන ලෝක බලවතෙකු විසින් ජාත්‍යන්තර අධිකරණ ආයතනයකට සම්බාධක පනවීම, බහුපාර්ශ්වික ආයතනවල අනාගතය සහ ජාත්‍යන්තර නීති පද්ධතිය සඳහා ඉතා කලකිරවන先例ක් තබයි.

මානව හිමිකම් සංවිධාන ද කලබලයෙන් ප්‍රතිචාර දක්වා ඇති අතර, ICC දුර්වල කිරීම ලෝකයේ බරපතලම අපරාධ සඳහා වගවීමේ යාන්ත්‍රණ ශිථිල කරන අතරම, නැතිනම් යුක්තිය ඉදිරියේ සිටිය හැකි අය නිර්භීත කරන බව ඔවුහු තර්ක කරති.

ශ්‍රී ලංකාවට සහ කලාපයට ඇති ඇඟවීම්

ශ්‍රී ලංකාවට සහ ඉන්දු-පැසිෆික් කලාපයේ අනෙකුත් රාජ්‍යවලට, මෙම ගතිකය ජාත්‍යන්තර නීතිමය රාමුවල ස්ථිරභාවය පිළිබඳ පුළුල් ප්‍රශ්නය මතු කරයි. සිය සිවිල් යුද්ධයේ අවසාන අදියරට සම්බන්ධ ජාත්‍යන්තර වගවීම් යාන්ත්‍රණ ඇතිකර ගන්නා ලෙස ඉල්ලීම්වලට ශ්‍රී ලංකාව ම ද මුහුණ දී ඇති බැවින්, ICC හි අධිකාරිත්වය සහ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ ගෝලීය විවාදය激化 වන විට ඒ රට සියුම් ලෙස නිරීක්ෂණය කරනු ඇත.

මෑතම ඇමරිකානු ක්‍රියාව, ඉදි

අදාළ වීඩියෝව