එක්සත් ජනපදය ඉරානයට එල්ල කළ ප්‍රහාරයෙන් හා හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය ආශ්‍රිත කඩාකප්පල්කාරී සිදුවීමෙන් ගෝලීය තෙල් මිල ඉහළට

සඳුදා දිනයේ පූර්ව ආසියානු වෙළඳ සැසිය තුළ ගෝලීය තෙල් මිල තියුණු ලෙස ඉහළ ගියේ, එක්සත් ජනපදය ඉරානයට එල්ල කළ නවවන හමුදා ප්‍රහාරය සහ උපායමාර්ගිකව ඉතාමත් වැදගත් වන හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය ආශ්‍රිතව නැව් ගමනාගමනයට බලපෑ අලුත් සිදුවීමක් හේතුවෙනි.

උග්‍ර වන ආතතීන්ට වෙළඳපොළ ප්‍රතිචාර දක්වයි

අමු තෙල් මිල ඉහළ යාම පිළිබිඹු කරන්නේ, ලොව වඩාත්ම තීරණාත්මක තෙල් නිෂ්පාදන කලාපයකින් සැපයුම බාධා වන දීර්ඝ ගැටුමක් ඇති විය හැකි බවට ශක්ති වෙළඳපොළ තුළ ඇති වී ඇති වැඩෙන කනස්සල්ලයි. ලෝකයේ සමුද්‍ර මාර්ගයෙන් ප්‍රවාහනය කෙරෙන සැලකිය යුතු තෙල් ප්‍රමාණයක් ගමන් කරන හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය නැවත වරක් ගිනි අවුලුවාගත් ස්ථානයක් බවට පත්ව ඇති අතර, ගෝලීය ශක්ති පාරිභෝගිකයන්ට දුරගාමී ප්‍රතිවිපාක ඇති කළ හැකි සම්පාදන දාම කඩාකප්පල් සිදු විය හැකි බව පිළිබඳ කනස්සල්ල ඉස්මතු වෙමින් පවතී.

මෙය ශ්‍රී ලංකාවට අදහස් කරන්නේ කුමක්ද?

ආනයනික ඉන්ධන මත දැඩි ලෙස යැපෙන ශ්‍රී ලංකාවට, ගෝලීය තෙල් මිල දිගුකාලීනව ඉහළ ගියහොත් රටේ විදේශ විනිමය සංචිත මත නැවත පීඩනයක් ඇති වී දේශීය ඉන්ධන මිල ඉහළ යාමට ඉඩ ඇත. 2022 ආර්ථික කඩාවැටීමෙන් ඇති වූ දැඩි ඉන්ධන අර්බුදයෙන් පසු දිවයිනේ ආර්ථිකය මෑතකදී පමණක් ස්ථාවර කර ගැනීමට ආරම්භ කර ඇති බැවින්, බාහිර තෙල් මිල වෙනස්කම් වලට රට විශේෂයෙන් අවදානමට ලක්ව සිටී.

• ශ්‍රී ලංකාව තම ඛනිජ තෙල් අවශ්‍යතාවයෙන් වැඩි කොටසක් ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළෙන් ආනයනය කරයි.
• ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම ප්‍රවාහනය, විදුලි ජනනය සහ ජීවන වියදමට සෘජුවම බලපායි.
• ඩොලරයට සාපේක්ෂව රුපියල් අවප්‍රමාණය වීම, ඉහළ යන අමු තෙල් මිලෙහි බලපෑම තවදුරටත් තීව්‍ර කළ හැකිය.

එක්සත් ජනපද-ඉරාන ආතතීන්ගේ පසුබිම

නවතම ඇමරිකානු හමුදා ක්‍රියාමාර්ගය නියෝජනය කරන්නේ, එක්සත් ජනපද හමුදාව ඉරාන ඉලක්ක ලක්ෂ්‍ය ගණනට එල්ල කළ නවවන ප්‍රහාරය වන අතර, එය දෙරට අතර සතුරුකමෙහි සැලකිය යුතු උත්සන්නයක් සලකුණු කරයි. ප්‍රහාර, හෝර්මුස් සමුද්‍ර සන්ධිය ආසන්නයේ වාර්තා වූ නැව් සිදුවීම සමඟ එක් වී, දැනටමත් අවිනිශ්චිත ගෝලීය ආර්ථික පරිසරයක් තුළ මෙහෙයුම් කරගෙන යන ශක්ති වෙළෙන්දන් කලබලයට පත් කර ඇත.

පර්සියානු බොක්කේ කලාපයේ ආතතීන් තීව්‍ර වෙමින් ගියහොත්, ඉදිරි දින හා සති කිහිපය තුළ තෙල් වෙළඳපොළ තවදුරටත් ස්ථාවරතාවයෙන් තොර වී ඉහළ නැමෙනු ඇතැයි විශ්ලේෂකයන් අනතුරු අඟවයි.

ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු ආසියාව පුරා රජයන් හා ශක්ති අධිකාරීන්, මැදපෙරදිග දිගුකාලීන අස්ථාවරත්වයෙහි ගාමක ආර්ථික බලපෑම මෙලෙහෙල් කිරීම සඳහා සිදුවීම් සමීපව නිරීක්ෂණය කර හදිසි ආකස්මික පියවර තක්සේරු කරන ලෙස 촉구 කෙරෙමින් පවතී.

අදාළ වීඩියෝව