වසර 170කට පසු ශ්‍රී ලංකාවෙන් නැවත සොයා ගැනීමට ලක් වූ දුර්ලභ ශාක විශේෂය

දශක දෙකකට ආසන්න කාලයකට පසු නැවත මතු වූ උද්භිද විද්‍යාත්මක විශ්මයක්

වසර 170කට ආසන්න කාලයක් තිස්සේ වාර්තා නොවූ දුර්ලභ ශාක විශේෂයක් ශ්‍රී ලංකාවෙන් නැවත සොයා ගැනීමට ලක් වී ඇති අතර, මෙය දිවයිනේ උද්භිද විද්‍යා හා සංරක්ෂණ ක්ෂේත්‍රයන් සඳහා ඓතිහාසික මොහොතක් ලෙස සලකනු ලැබේ. මෙම සොයා ගැනීම වැදගත් විද්‍යාත්මක ජයග්‍රහණයක් ලෙස සැමරෙන අතර, ශ්‍රී ලංකාවේ පොහොසත් හා විවිධාංගීකෘත ස්වාභාවික උරුමය සංරක්ෂණය කිරීමට නව බලාපොරොත්තුවක් ලබා දෙයි.

දිගු කලක් විද්‍යාවට අහිමි වූ ශාකයක්

මෙම ශාකය සියවසකට වැඩි කාලයක් තිස්සේ විද්‍යාත්මක වාර්තාවලින් අතුරුදහන් වී තිබූ අතර, එය ස්වභාව ධර්මය තුළ තවමත් පවතීද යන්න පිළිබඳව උද්භිද විද්‍යාඥයින් හා පර්යේෂකයින් අතර අවිනිශ්චිතතාවක් පැවතුණි. එතරම් දිගු කාලයක් ලේඛනගත සමීක්ෂණවලින් හමු නොවූ නිසා, විද්‍යාත්මක ප්‍රජාව අතර එය ක්‍රියාත්මක වශයෙන් නැතිවී ගිය ශාකයක් ලෙස සලකනු ලැබූ බැවින්, නැවත සොයා ගැනීම ඊටත් වඩා අසාමාන්‍ය වේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ ජෛව විවිධත්වය අවධානයට ලක් වෙයි

ශ්‍රී ලංකාව ලොව පිළිගත් ජෛව විවිධත්ව උණුසුම් කලාපයක් ලෙස හඳුනාගෙන ඇති අතර, ලොව වෙනත් කිසිදු තැනක හමු නොවන ආවේනික විශේෂ රාශියකට නිවහනක් ලෙස ක්‍රියා කරයි. බොහෝ කලක් අතුරුදහන් වූ මෙම ශාක විශේෂය නැවත සොයා ගැනීම, රටේ වනාන්තර හා ස්වාභාවික භූ දර්ශන තුළ තවමත් ගැබ් වී ඇති පාරිසරික සම්පත් පිළිබඳ ප්‍රබල මතක් කිරීමක් ලෙස ක්‍රියා කරයි; ඒ සම්පත්වලින් බොහෝමයක් තවමත් සම්පූර්ණයෙන් ලේඛනගත කර නොමැත.

• මෙම විශේෂය වසර 170කට ආසන්න කාලයක් තිස්සේ නිල වශයෙන් වාර්තා වී නොතිබිණි
• නැවත සොයා ගැනීම ශ්‍රී ලංකාවේ ගෝලීය ජෛව විවිධත්ව උණුසුම් කලාප තත්ත්වය ඉස්මතු කරයි
• මෙම සොයා ගැනීම, දුර්ලභ ආවේනික ශාක සඳහා අලුත් සංරක්ෂණ ප්‍රයත්නයන් ජනනය කරනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ

වඩාත් හොඳ සංරක්ෂණ ප්‍රයත්නයන් සඳහා ඇරයුමක්

සංරක්ෂණවේදීන් මෙම ප්‍රවෘත්තිය සාදරයෙන් පිළිගෙන ඇති අතර, මෙවැනි සොයා ගැනීම් ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිරි ස්වාභාවික වාසස්ථාන ආරක්ෂා කිරීමේ හදිසි අවශ්‍යතාව තවත් කෙවෙනි කරන බව අවධාරණය කරති. නිරන්තර වනනාශය හා ඉඩම් භාවිත වෙනස්කම් නිල වශයෙන් හඳුනාගෙන හෝ ලේඛනගත නොකළ විශේෂයන්ට බරපතළ තර්ජනයක් එල්ල කරන අතර, සමහර ශාක විද්‍යාවට ඒවා ලේඛනගත කිරීමට අවස්ථාව ලැබීමට පෙරම අතුරුදහන් විය හැකි බව විශේෂඥයෝ අනතුරු අඟවති.

වසර 170ක් තිස්සේ වාර්තාවලින් අතුරුදහන් වූ විශේෂයක් නැවත සොයා ගැනීම, ශ්‍රී ලංකාවේ අසාමාන්‍ය ස්වාභාවික විවිධත්වය හා නිරන්තර ක්ෂේත්‍ර පර්යේෂණ වල වැදගත්කම ගැන ප්‍රබල සාක්ෂියකි.

නැවත සොයා ගැනීම හා සම්බන්ධ පර්යේෂකයින් සවිස්තරාත්මක ගවේෂණ ප්‍රකාශයට පත් කිරීමට අපේක්ෂා කෙරෙන අතර, ඒවා ශ්‍රී ලංකාවේ අද්විතීය ශාක ජීවිතය පිළිබඳ පුළුල් විද්‍යාත්මක අවබෝධයට දායක වනු ඇති අතර, දිවයිනේ미래 සංරක්ෂණ ප්‍රතිපත්ති සකස් කිරීමටද මඟ පෙන්වනු ඇත.